1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 5.00 امتیاز(1 رای)

اصلاح آیین‌نامه اجرایی تبصره (3) ماده (3) قانون هوای پاک (تصویب‌نامه شماره 50031/ت55975هـ مورخ 27/4/1398 هیئت وزیران)

وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی- وزارت کشور

وزارت صنعت، معدن و تجارت- وزارت آموزش و پرورش- وزارت راه و شهرسازی

سازمان حفاظت محیط زیست

هیئت وزیران در جلسه 23/4/1398 به پیشنهاد معاونت حقوقی رییس‌جمهور و به استناد اصل یکصد و سی و هشتم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران تصویب کرد:

آیین‌نامه اجرایی تبصره (3) ماده (3) قانون هوای پاک موضوع تصویب‌نامه شماره 95201/ت55071هـ مورخ 18/7/1397 به شرح زیر اصلاح می‌شود:

1- در بند (پ) ماده (3)، عبارت "دستورالعمل ابلاغی وزیر کشور" به عبارت "دستورالعمل پیوست که تأییدشده به مهر دفتر هیئت دولت است" اصلاح می‌شود.

2- در تبصره (2) ماده (4) عبارت "رییس گروه و در غیاب ایشان دبیر کارگروه" به عبارت "دبیر کارگروه و پس از هماهنگی با رییس کارگروه" اصلاح می‌شود.

3- در بند (پ) ماده (5)‌بعد از عبارت "آلودگی هوا" عبارت "، محدود به وقوع هر یک از طبقات کیفیت موضوع ماده (3) این آیین‌نامه بر اساس ضوابط دستورالعمل پیوست" اضافه می‌شود.

اسحاق جهانگیری- معاون اول رییس‌جمهور

دستورالعمل اعمال ممنوعیت‌ها و محدودیت‌های موقت زمانی، مکانی و نوعی در شرایط اضطرار آلودگی هوا

۱ـ اقدامات دستگاه­های اجرایی ذی­ربط در وضعیت نارنجی ـ ناسالم برای گروه‌های حساس (شاخص کیفیت هوا از (۱۰۱) تا (۱۵۰)) به شرح زیر است:

الف ـ سازمان صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران و خبرگزاری جمهوری اسلامی ایران:

یک ـ انتقال سریع پیام‌ها و اطلاعیه‌های دبیرخانه کارگروه استانی هماهنگی شرایط اضطرار آلودگی هوا .

دو ـ رعایت نکات بهداشتی ویژه شرایط اضطرار آلودگی هوا.

سه ـ کاهش استفاده از وسایل نقلیه شخصی و پرهیز از سفرهای غیرضروری و نظایر آن.

چهار ـ توصیه‌ها و جلب همکاری و مشارکت عمومی در خصوص پرهیز از اقدامات منجر به ایجاد آلودگی هوا در زمینه­های:

۱ـ خودداری از هرگونه فعالیت که منجر به افزایش آلودگی هوا می­شود، مانند روشن کردن آتش در معابر، سوزاندن لاستیک، عملیات قیرکاری، عمرانی و مانند آن.

۲ـ کاهش فعالیت­های بدنی بیماران قلبی و ریوی و مبتلا به آسم، به خصوص در فضای باز.

۳ـ خودداری از خروج غیرضروری از منزل.

۴ـ استفاده از نقاب (ماسک) استاندارد مورد تأیید وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی برای کودکان، افراد سالخورده و افرادی که بیشترین زمان مواجهه را با آلودگی هوا دارند.

۵ ـ استفاده از وسایل همگانی و هم­پیمایی.

۶ ـ انجام معاینه فنی و رفع نواقص کارکردی خودروها.

۷ ـ دقت در هنگام سوختگیری در جایگاه ­ ها و جلوگیری از سرریز شدن بنزین و سایر سوخت­ها.

ب ـ وزارت آموزش و پرورش:

 آماده­‌سازی و اطلاع­رسانی به دانش ­ آموزان و انجام اقدامات پیشگیرانه مانند کاهش حضور دانش‌آموزان در فضای باز و کاهش فعالیت‌های بدنی.

پ ـ پلیس راهنمایی و رانندگی فرماندهی انتظامی استان:

یک ـ واپایش (کنترل) دقیق‌تر خودروهای فاقد برگه معاینه فنی و جلوگیری از تردد خودروها و موتورسیکلت‌هایی که آلایندگی قابل رؤیت دارند (پیش از آن پلیس براساس مصوبات کارگروه استانی هماهنگی شرایط اضطرار آلودگی هوا، اطلاع­رسانی لازم را در این خصوص انجام می­دهد).

دو ـ واپایش (کنترل) دقیق‌تر محدوده‌های طرح شدآمد (ترافیک) در شهرهایی که دارای محدوده‌های مصوب شدآمد (ترافیک) هستند.

سه ـ در صورت تداوم شرایط جوی و احتمال افزایش آلاینده‌ها و رسیدن به وضعیت قرمز، ممنوعیت تردد شبانه کلیه خودروهای گازوئیلی سنگین مانند کامیون، تریلی، ترکیب­کننده (میکسر) بتون، جرثقیل، حمل مصالح و نخاله ساختمانی در تمام سطح شهر.

ت ـ ادارات و سازمان­های دولتی، نظامی و نهادهای انقلاب اسلامی:

یک ـ جلوگیری از فعالیت­های بدنی و حضور در فضای باز مهدکودک­ها از طریق ادارات بهزیستی (وزارتخانه‌ها، سازمان­ها و سایر دستگاه­های دولتی، عمومی و خصوصی که اقدام به تأسیس مهدکودک نموده ­ اند، موظفند با اعلام ادارات بهزیستی، فعالیت مهدکودک را کاهش دهند).

دو ـ استفاده کمتر از خودروهای دولتی از طریق کاهش مأموریت­های غیرضروری و ترغیب هم­پیمایی.

ث ـ شهرداری­ ها:

یک ـ انعکاس اخبار شدآمد (ترافیک) از طریق مراکز واپایش شدآمد (کنترل ترافیک) و همکاری با سازمان صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران.

دوـ نظارت ویژه برای جلوگیری از سوزاندن زباله، شاخ و برگ درختان و ضایعات.

سه ـ کاهش یا جلوگیری از فعالیت‌های عمرانی در سطح شهر که موجب تشدید آلودگی هوا می‌­شود.

چهار ـ تقویت ناوگان حمل و نقل همگانی شهری با واپایش (کنترل) سلامت کامل خودرو.

پنج ـ ممنوعیت فروش مجوز روزانه ورود به محدوده طرح شدآمد (ترافیک).

شش ـ جلوگیری از روشن ماندن اتوبوس‌ها و مینی‌­بوس‌ها در پایانه‌های مسافربری.

ج ـ سازمان حفاظت محیط­زیست:

پایش ویژه، شناسایی منابع آلاینده مستقر در محدوده پیرامون شهر و اعلام هشدار، اخطار و اقدامات تشدیدی.

چ ـ وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی:

یک ـ ارایه توصیه­های خودمراقبتی برای گروه­های حساس و عموم مردم در مواجهه با آلودگی هوا.

دو ـ نظارت بر عرضه نقاب ( ماسک) تنفسی متناسب با نوع آلایندگی هوا (مورد تأیید وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی) برای آن دسته از کارکنان مستقر در سطح شهر که حضور جسمی (فیزیکی) در سطح شهر به‌عنوان وظیفه خدمتی آنها مشخص شده است، به استناد ماده (۹۱) قانون کار ـ مصوب ۱۳۶۹ـ، مانند نیروی انتظامی جمهوری اسلامی ایران و پلیس راهور (از طریق استانداری)، کارکنان پایگاه­های فوریت­های پزشکی (اورژانس) (از طریق وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی استان)، جمعیت هلال احمر جمهوری اسلامی ایران (از طریق جمعیت هلال احمر استان)، کارکنان شهرداری‌ها در امور فضای سبز و خدمات شهری (از طر یق شهرداری‌ها)، بازرسی محیط­زیست و موارد مرتبط (از طریق سازمان حفاظت محیط زیست).

تبصره۱ـ کلیه دستگاه‌هایی که نیروی انسانی در معرض آلودگی دارند، از محل تأمین اعتبارات خود نسبت به تهیه نقاب­های (ماسک‌های) استاندارد تأییدشده مذکور برای این افراد اقدام می‌­کنند.

تبصره۲ـ تعیین نوع نقاب (ماسک) و اطلاع ­ رسانی در این زمینه بر عهده وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی است.

تبصره۳ـ نظارت بر عرضه نقاب­های (ماسک‌های) استاندارد در داروخانه‌ها و مراکز مجاز صورت می‌پذیرد.

ح ـ وزارت ورزش و جوانان:

 اطلاع­‌رسانی مناسب برای کاهش فعالیت‌های بدنی در محیط‌های باز.

۲ـ اقدامات دستگاه­های اجرایی ذی­ربط در وضعیت قرمز ـ ناسالم (شاخص کیفیت هوا از (۱۵۱) تا (۲۰۰)) علاوه‌ بر توصیه‌ها و اقداماتی‌ که‌ در وضعیت‌ نارنجی صورت‌ می‌پذیرد، متناسب‌ با شرایط‌ هر شهر به شرح زیر است:

الف ـ پلیس‌ راهنمایی‌ و رانندگی‌ فرماندهی انتظامی استان‌:

یک ـ تشدید اعمال‌ محدودیت‌های‌ نوعی و زمانی برای خودروها و موتورسیکلت‌ها در محدوده‌های‌ شدآمد (ترافیک)‌ مصوب یا کل محدوده شهر.

تبصره‌ ـ محدوده‌ها، ساعات‌ ممنوع و خودروهای‌ مجاز ‌باید قبلاً و براساس‌ ماده (۱۸) قانون رسیدگی به تخلفات رانندگی ـ مصوب ۱۳۸۹ـ و ضوابط ماده مذکور (که در یکصد و دهمین جلسه شورای عالی هماهنگی ترافیک شهرهای کشور مصوب شده است)،‌ تعیین‌­شده و اطلاع­رسانی لازم صورت گرفته و مرزهای محدوده با علایم و تابلوهای مناسب مشخص شده باشد.

دو ـ جلوگیری از تردد کلیه وسایل نقلیه موتوری دارای پلاک شخصی، عمومی و دولتی فاقد برچسب معاینه فنی معتبر در سطح شهر توسط عوامل راهنمایی و رانندگی، با توقف و اعمال قانون.

سه ـ اعمال تردد نوبتی‌ (زوج‌ و فرد یا دیگر روش‌ها) کلیه‌ خودروها در یکی‌ از محدوده‌های مصوب.

تبصره ـ شهرداری­ها و ادارات کل حمل و نقل و پایانه‌های وزارت راه و شهرسازی موظفند از تردد وسایل حمل و نقل عمومی که آلایندگی قابل رؤیت دارند (مینی­بوس، اتوبوس، ون، تاکسی) از محل توقفگاه‌ها (مانند توقفگاه‌های شبانه اتوبوس‌های شرکت واحد) و پایانه‌های حمل و نقل برون شهری جلوگیری کنند.

چهار ـ گشت‌ انتظامی‌، گشت‌ اتوبوسرانی‌ و تاکسیرانی‌، مؤسسات‌ تاکسی‌سرویس‌، خودروهای‌ فوریت‌های‌ پزشکی‌ و پزشکان‌، جانبازان‌ و بیماران‌ خاص‌، خودروهای ‌امداد (آتش‌نشانی‌، امداد آب‌، برق‌، گاز، پست‌ و مخابرات‌) و خودروهای‌ حمل‌ زباله‌ شهرداری‌ها از محدودیت‌های‌ اعمال‌­شده‌ در بند (الف) مستثنا‌ هستند.

ب ـ شهرداری‌­ها:

جلوگیری از انجام کلیه فعالیت‌های عمرانی که موجب تشدید آلودگی هوا می‌شود، مانند ساخت­وسازهای شهری، راهسازی و پروژه­های عمرانی شهرداری.

پ ـ وزارت‌ بهداشت‌، درمان‌ و آموزش‌ پزشکی و جمعیت هلال احمر جمهوری اسلامی ایران‌:

 ـ استقرار پایگاه­های سیار فوریت­های پزشکی (اورژانس) و هلال احمر با جانمایی مناطق آلوده­تر و پرتردد به منظور کاهش زمان دسترسی به پایگاه‌ها.

ت ـ وزارت‌ آموزش‌ و پرورش‌:

تعطیلی‌ مراکز پیش‌دبستانی‌ و کلیه مقاطع تحصیلی آموزشی.

ث ـ وزراتخانه‌ها، نهادها، سازمان‌های دولتی، عمومی و خصوصی و اصناف:

یک ـ مدیریت ساعات کار روزانه، مانند شناورسازی ساعات کار، شروع دیرتر و پایان زودتر کار مراکز اداری دولتی و بخش اداری نهادها و سازمان‌های وابسته، نهادهای عمومی، خصوصی و اصناف.

دو ـ تعطیلی‌ مهدکودک‌ها از طریق‌ ادارات‌ بهزیستی‌ (وزارتخانه‌ها، سازمان‌ها و سایر 

دستگاه‌های دولتی، عمومی و خصوصی که اقدام به تأسیس مهدکودک نموده‌اند، موظفند با اعلام ادارات بهزیستی، نسبت به تعطیلی مهدکودک اقدام کنند.)

سه ـ موافقت مدیران با مرخصی اولیای کودکانی‌ که‌ به‌ مهدکودک‌ می‌روند و دانش آموزان مشغول‌ به‌ تحصیل‌ در مراکز پیش‌دبستانی‌، دبستان‌ها و دبیرستان‌ها‌.

چهار ـ تهیه و توزیع و الزام استفاده از‌ نقاب (ماسک‌) استاندارد توسط‌ کارکنانی که حضور جسمی (فیزیکی) در سطح شهر به عنوان وظیفه خدمتی آنها مشخص شده است ‌ (مانند راهنمایی‌ و رانندگی‌ و شهرداری).

پنج ـ موافقت با درخواست مرخصی برای کلیه افراد دچار مشکل تنفسی و قلبی به‌تشخیص واحد مربوط.

ج ـ سازمان حفاظت محیط­زیست، وزارتخانه‌های صنعت، معدن و تجارت، نیرو و نفت:

یک ـ هماهنگی برای تعطیلی موقت واحدهای صنعتی، کارخانه‌ها و مراکز مؤثر در تشدید آلودگی هوا (فهرست واحدهای آلاینده صنعتی موثر در تشدید آلودگی هوا توسط اداره کل محیط­زیست استان تهیه می‌شود).

تبصره۱ـ درصورت عدم تمکین، برابر ماده  (۱۲) قانون هوای پاک اقدام خواهد شد.

تبصره۲ـ استفاده از سوخت مایع در نیروگاه‌ها و صنایع مجاور کلانشهرها ممنوع است.

تبصره۳ـ شرکت ملی گاز ایران موظف است برای تأمین سوخت گاز موردنیاز نیروگاه‌ها و سایر واحدهای متصل به شبکه گاز­رسانی که فعالیت آنها در این شرایط ضروری است، برنامه­ریزی کند.

چ ـ شرکت‌ها و سازمان‌های‌ حمل و نقل همگانی (اتوبوسرانی، تاکسیرانی، قطارشهری (مترو) و شرکت‌های حمل و نقل تحت پوشش شهرداری‌ها):

یک ـ تطبیق‌ ساعات‌ کار حمل و نقل همگانی‌ با ساعات‌ کار اداری‌ و مراکز آموزشی‌ تعیین­شده توسط کارگروه استانی هماهنگی شرایط اضطرار آلودگی هوا.

دو ـ به‌کارگیری‌ حداکثر توان‌ ناوگان‌ حمل و نقل همگانی در جابه‌جایی‌ مسافر (با لحاظ کردن سلامت کامل خودروهای موجود).

ح ـ وزارت ورزش و جوانان:

اطلاع‌­رسانی برای خودداری از فعالیت‌های ورزشی (اعم از انفرادی، همگانی و باشگاهی) در محیط­های باز.

۳ـ اقدامات دستگاه­های اجرایی ذی­ربط در وضعیت بنفش ـ بسیار ناسالم (شاخص کیفیت هوا از (۲۰۱) تا (۳۰۰)) علاوه‌ بر توصیه‌ها و اقداماتی که‌ در وضعیت‌ نارنجی و قرمز صورت‌ می‌پذیرد، به‌ شرح‌ زیر تشدید خواهد شد:

الف ـ پلیس‌ راهنمایی‌ و رانندگی‌ فرماندهی انتظامی استان‌:

جلوگیری از حرکت و متوقف کردن خودروهای‌ دارای‌ پلاک‌ شخصی‌ (و خودروهای دولتی فاقد مجوز ورود به محدوده طرح‌های شدآمد (ترافیک) مصوب) با اعمال قانون و انتقال به توقفگاه (پارکینگ) تا پایان وضعیت بحران.

تبصره‌۱ـ موارد استثنایی که‌ نیاز به‌ تردد دارند (مانند بیماران‌ و سایر موارد)، به‌ ‌تشخیص‌ عوامل راهنمایی‌ و رانندگی‌ مجاز به‌ تردد هستند.

تبصره۲ـ به تشخیص کارگروه استانی هماهنگی شرایط اضطرار آلودگی هوا، حمل‌ و نقل‌ همگانی و امدادی‌، اعم‌ از اتوبوس‌های‌ شرکت‌ها و سازمان‌های‌ اتوبوس‌رانی‌، به‌ علاوه‌ اتوبوس‌ها و مینی‌بوس‌های‌ تحت‌ پوشش‌ آنها، تاکسی‌ها و مؤسسات‌ تاکسی ‌سرویس‌ (تاکسی‌ تلفنی‌) مجاز به‌ تردد و جابه‌جایی‌ مسافران‌ خواهند بود.

تبصره۳ـ وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح، شرکت­های عمرانی وابسته به وزارت راه و شهرسازی و شهرداری‌ها نیز ملزم به اقدامات موضوع این بند هستند.

ب ـ وزراتخانه‌ها، نهادها و سازمان­های دولتی، عمومی و خصوصی:

یک ـ تعطیلی موقت‌ کلیه‌ مراکز مورد اشاره در جزء (ث) بند (۲) (وضعیت قرمز) به‌استثنای مراکز نظامی، انتظامی، بهداشتی و درمانی، بیمارستان‌ها و مراکزی که در روزهای تعطیل لازم است به فعالیت خود ادامه دهند.

دو ـ تعطیلی موقت کلیه مراکز آموزشی، فنی­ و حرفه‌ای، هنرستان‌ها و دانشگاه­ها (در تمامی مقاطع تحصیلی و آموزشی).

تبصره ـ نهادها و سازمان‌هایی‌ که‌ وظیفه خدمات­رسانی به‌ مردم‌ را دارند، ترتیبی‌ اتخاذ می‌کنند که‌ این‌ تعطیلی‌ کمترین‌ مشکلات‌ را برای‌ شهروندان ایجاد کند.

سه ـ تعطیلی رویدادهای مهم فرهنگی و هنری که باعث تردد شهروندان می­شود.

پ ـ وزارت ورزش و جوانان:

جلوگیری از کلیه فعالیت‌های ورزشی، اعم از انفرادی، همگانی و باشگاهی در سطح شهر و حومه آن اعم از فضاهای باز و بسته.

۴ ـ اقدامات در وضعیت قهوه‌ای ـ خطرناک (شاخص کیفیت هوا بیشتر از (۳۰۰))

یک ـ کلیه اقدامات در وضعیت بنفش در این وضعیت نیز لازم­الاجرا است.

دو ـ عدم تردد کلیه خودروهای پلاک شخصی و دولتی (به جز موارد دارای مجوز مورد تأیید کارگروه) در سطح شهر.

سه ـ تعطیلی واحدهای صنعتی، تولیدی و تجاری اثرگذار بر تشدید آلودگی هوای شهر در محدوده شهری و حومه (به استثنای نیروگاه‌های گازی).

چهار ـ تعطیلی اصناف، بنگاه‌های اقتصادی، شرکت­ها و بخش­های خصوصی.

تبصره ـ نهادها و سازمان‌هایی‌ که‌ وظیفه خدمات­رسانی به‌ مردم‌ را دارند، ترتیبی‌ اتخاذ می­کنند که‌ این‌ تعطیلی‌ کمترین‌ مشکلات‌ را برای‌ شهروندان ایجاد کند.

۵ ـ تشخیص مصادیق، میزان و نحوه اعمال محدودیت‌ها و ممنوعیت‌ها

تشخیص مصادیق، میزان و نحوه اعمال هرگونه محدودیت و ممنوعیت موقت زمانی، مکانی و نوعی موضوع این دستورالعمل، با توجه به وضعیت آلودگی هوای منطقه برعهده کارگروه استانی شرایط اضطرار آلودگی هوا، موضوع ماده (۴) آیین­نامه اجرایی تبصره (۳) ماده (۳) قانون هوای پاک است.